Wie is kat, wie is muis? Macht ontstaat door de ruimte die de ander laat. Maar wie heeft dan eigenlijk de macht? Theatergroep Nieuw West speelde op 8 februari 2012 in Kikker het stuk ‘Met Joran aan Zee’, gebaseerd op de bekende mediacrimi. foto: Ben van Duin

Door alle mediaberichten is Joran van de Sloot tot karikatuur gegroeid voor alles wat slecht en onbetrouwbaar is. Maar is het verhaal wel zo simpel als we denken? Theatergroep Nieuw West laat in ‘Met Joran aan Zee’ nieuw licht schijnen op de grijsgedraaide plaat van de ontmoeting tussen Joran van der Sloot en Natalee Holloway, en de rol die haar moeder speelt in het mediacircus.

Verleidelijk verknipt
Joran, gespeeld door Wouter Zweers, is een jongen een vlotte babbel in een zwart colbertje met ontblote bast, in trainingsbroek. Je neemt je voor om hem absoluut verwerpelijk te vinden, maar dan blijkt hij opeens te intrigeren en zelfs te charmeren. Verleidelijk zelfs. De aantrekkingskracht van iemand die weet wat hij wil. Van een dader die zijn slachtoffer doet geloven dat ze heel speciaal voor hem is, zelfs zo speciaal dat hij háár heeft uitverkoren om over de grens te gaan. Zelfs over die laatste grens. En zo zag ik, als toeschouwer, mezelf er met open ogen in tuinen. Verontrustend.

Lolita
En dan zij. Karikatuur van de Amerikaanse oppervlakkigheid. Het naïeve meisje dat door Joran werd ingepalmd. Maar is dat wel zo? Sanne Vogel speelt Natalee als een dronken Lolita die dan weer blaat, dan weer hekst. Ze weet juist heel goed wat ze wil. Ze wil deze avond met Joran beleven. Hier op dit strand, waar al honderden andere rijke blanke meisjes zijn ontmaagd. Zij is zijn speelgoed, maar zij bepaalt het spel.

Ik, mooi woord
Joran ontpopt zich in de loop van het stuk van Don Juan tot angstig en verward jongetje dat nooit echt verbinding heeft gevoeld met de mensen om hem heen, en daarom nu als een God op de mensen neerkijkt: ” ‘Ik’, wat een mooi woord he, ‘Ik’?” Zijn grootheidswaanzin maakt dat hij zich meet met andere grote geesten en hen amicaal bij de voornaam aanspreekt: Friedrich (Nietsche) en Vincent (van Gogh). Beiden mannen die net als hij het leven doorzagen, maar ook alleen achterbleven.

Schijnwerpers
En ook Natalee’s moeder, gespeeld door Marjon Brandsma, is niet wie ze lijkt. Wat is er erger dan je kind verliezen? Een kind krijgen! Moeder verafschuwde de geboorte van haar dochter, want zag haar schoonheid en vrijheid vergaan. Natalee’s verdwijning biedt haar echter de kans om weer in de schijnwerpers te staan, dus is ze vastbesloten om de rol van dieprouwende moeder optimaal te spelen.

Glans
Acteur Wouter Zweers weet Joran ijzingwekkend goed neer te zetten met zijn charmante manipulatie. Misschien nog wel beter dan dat Joran dat zelf kan in werkelijkheid. En actrice Sanne Vogel geeft Natalee een verrassende diepgang, die de hele geschiedenis opeens in een ander daglicht stelt: een depressief meisje dat moedwillig haar leven op het spel zet om zich maar aan de blik van haar zenuwzieke en egocentrische moeder te ontworstelen en haar leven wat glans te geven. Het machtsspel tussen de twee boeit en laat je als bezoeker verward achter. Hier heeft een muis de kat verorberd.
Toch?